Nodwch, oni bai y dywedir fel arall, mae’r wybodaeth yma yn berthnasol i Gymru a Lloegr yn unig. Os ydych yn byw yn yr Alban, cewch wybodaeth a chyngor yn Parenting accross Scotland. Os ydych yn byw yng Ngogledd Iwerddon, ewch i NI direct.

Mae yna 4 prif gam sy’n gysylltiedig gyda gweithrediadau ysgaru.

  1. Gwneud cais am ddeiseb ysgaru – Y rhan cyntaf o’r broses ysgaru yw ffeilio deiseb ysgaru. Mae hyn yn golygu gwneud cais i’r llys am ganiatâd i ysgaru a dangos eich rhesymau pam rydych am i’r briodas dod i ben. Bydd angen gwneud hyn trwy ddefnyddio’r ffurflen deiseb ysgaru.
  2. Ymateb i ddeiseb ysgaru – os ydych wedi cael eich enwi mewn deiseb ysgaru gan eich gŵr neu wraig, byddwch yn cael:
  • copi o’r ddeiseb ysgaru
  • ffurflen hysbysiad o’r gweithrediadau
  • ffurflen cydnabod gwasanaeth.

Fel rhan o’r broses ysgaru, bydd angen i chi ymateb trwy gwblhau a dychwelyd y ffurflen cydnabod gwasanaeth.

  1. Y cam nesaf mewn gweithrediadau ysgaru yw gwneud cais i’r llys am ‘ddyfarniad amodol’- dyma ddogfen gyfreithiol sy’n datgan y gallwch ysgaru. Gallwch wneud cais am ‘ddyfarniad amodol’ os bydd eich priod yn cytuno gyda’ch deiseb ysgaru NEU os oes gennych wrandawiad llys ac mae’r barnwr yn penderfynu caniatáu’r dyfarniad amodol i chi.
  2. Camolaf y broses ysgaru yw gwneud cais am ddyfarniad absoliwt- mae hyn yn dod a’ch priodas i ben yn gyfreithiol, a gallwch wneud cais am hyn chwech wythnos ar ôl i chi cael eich dyfarniad amodol.

Gallwch gael mwy o wybodaeth am y broses ysgaru a’r ffurflenni angenrheidiol gan gynnwys y ddeiseb ysgaru ar ganllaw Gov.uk yn‘Getting a divorce’.

Dylai mynd i’r llys fod yn y pen eithaf i weithio eich trefniadau allan ar ôl gwahanu.

Nid oes yn rhaid i’r rhan fwyaf o bobl fynychu gwrandawiad llys er mwyn cael ysgariad. Mae
ysgariad “DIY” neu “Gwnewch eich hunain” yn eithaf cyffredin ac mae llawer o gyplau yn penderfynu cymryd y llwybr yma.

Os oes angen i chi weithio trefniadau plant neu ariannol allan gyda’ch cynbartner, efallai na fydd angen i chi gyflogi cyfreithiwr. Yn aml, bydd yn rhatach ac yn fwy hawdd i weithio pethau allan rhwng eich gilydd, i wneud trefniadau sy’n gweddu’r ddau ohonoch, er efallai eich bod am ofyn i gyfreithiwr rhoi eich trefniadau mewn ffurf a fydd yn cael eu cydnabod gan lys yn y dyfodol.

Efallai gall cyfreithiwr hefyd eich helpu i weithio pethau allan rhwng eich gilydd trwy broses a elwir yn ‘trafodaeth’. Ewch i ‘Pryd rwyf angen cyfreithiwr?’ am fwy o wybodaeth am hyn.

Mae llawer o gyplau sy’n gwahanu neu’n ysgaru yn darganfod bod cyfryngu yn eu helpu i ddod i gytundeb heb fynd i’r llys. Gallaicyfryngu eich helpu i drefnu pethau fel:

  • Rhannu eiddo neu arian
  • Gwneud trefniadau ar gyfer plant

Mae’r gyfraith yn dweud bod yn rhaid i chi ystyried cyfryngu i ddatrys trefniadau plant a threfniadau ariannol cyn mynd i’r llys.

Efallai y byddwch yn gymwys am gymorth cyfreithiol am gyfryngu ar gyfer ysgaru neu wahanu.

Ble gallaf fynd nesaf?