Nodwch, oni bai y dywedir fel arall, mae’r wybodaeth yma yn berthnasol i Gymru a Lloegr yn unig. Os ydych yn byw yn yr Alban, ceir wybodaeth a chyngor yn Parenting accross Scotland. Os ydych yn byw yng Ngogledd Iwerddon, ewch i NI direct.

Os ydych wedi gwahanu’n ddiweddar, yn cael ysgariad, yn diddymu partneriaeth sifil neu wedi gwahanu am gyfnod, efallai y bydd angen i chi wneud trefniadau gyda’ch cyn bartner neu aelodau eraill o’r teulu.
Efallai y byddwch yn gallu gwneud y trefniadau yma rhwng eich gilydd. Fodd bynnag, weithiau ni fydd hyn yn gweithio ac efallai bydd cyfryngwr proffesiynol o help.

Cyfryngu teuluol yw ble mae gweithiwr proffesiynol, annibynnol, hyfforddedig yn eich helpu chi a’ch cyn bartner i ddod i gytundeb ar faterion fel:

  • Trefniadau ar gyfer plant ar ôl i chi wahanu (a elwir weithiau yn warchodaeth, preswylio neu cyswllt).
  • Taliadau cynhaliaeth plant.
  • Cyllid (er enghraifft, beth i’w wneud gyda’ch tŷ, cynilion, pensiwn, dyledion).

Os byddwch yn mynd i’r llys i ddatrys eich problemau, bydd y barnwr yn gwneud y penderfyniadau. Bydd angen i chi gadw at y penderfyniadau hynny, hyd yn oed os yw un neu’r ddau ohonoch yn teimlo’n anhapus amdanynt.
Gall cyfryngu eich helpu i aros mewn rheolaeth. Ni fydd unrhyw un yn gwneud i chi wneud unrhyw beth yn erbyn eich dymuniadau. Bydd y cyfryngwr yn eich helpu i ddod o hyd i ateb sy’n gweithio i chi ac yn egluro sut y gallwch wneud y cytundeb yn gyfreithiol rwym.
Yn ôl y llywodraeth mae gofyn i chi fel arfer ystyried cyfryngu cyn y gallwch wneud cais i’r llys i glywed eich achos. Gallant wrthod gwrando ar eich achos hyd nes y byddwch wedi gwneud hyn.
Mae hyn yn golygu mynd i Gyfarfod Gwybodaeth ac Asesu Cyfryngu (MIAM).
Mae’r cyfarfod cyntaf gyda chyfryngwr yn rhoi siawns i chi ddarganfod sut mae cyfryngu yn gweithio ac os yw’n addas i chi. Byddant hefyd yn trafod faint o sesiynau efallai y byddwch ei angen, faint byddant yn ei gostio, ac yn egluro os allwch gael cymorth cyfreithiol i dalu am gyfryngu.
Bydd y rhan fwyaf o bobl sy’n dechrau cyfryngu yn dod i gytundeb heb orfod mynd i’r llys.
Os bydd angen i chi ddod a phriodas neu bartneriaeth sifil i ben yn ffurfiol, bydd angen i chi wneud cais i’r llys i wneud hyn, ond ni fydd yn rhaid i chi fynychu gwrandawiad fel arfer.

Ble gallaf fynd nesaf?

  • Family Mediation Council

    The Family Mediation Council is the umberella professional body for family mediators. Visit their website to find out more about family mediation and to search for a local family mediator.

  • Black and White image of the crown
    Gov.uk- Legal Aid Checker

    Legal aid is available for family mediation for those who are eligible. This means mediation could be free for you. Find out if you can get legal aid at this tool on Gov.uk.

  • Citizens Advice - Mediation

    The Citizens Advice Bureau provide information about mediation and how it can help you and your ex-partner sort out disagreements when your relationship breaks down.