Mae rhan fwyaf o bobl yn teimlo sioc anferthol yn y diwrnodau cynnar o ysgaru neu wahanu. Mae’n bwysig eich bod yn rhoi amser i chi eich hun gael galaru yn ystod y cyfnod yma.

  • Ceisiwch fwyta’n dda a chysgu’n iawn. Mae hyn yn hanfodol i’ch corff a’ch meddwl gael teimlo’n well.
  • Peidiwch â dibynnu ar alcohol neu gyffuriau i wneud i chi deimlo’n well neu i gysgu. Os ydych yn dechrau poeni eich bod yn yfed gormod, ceisiwch gael help cyn gynted â phosibl.
  • Dewch o hyd i ffyrdd i ddelio gydag unrhyw deimladau blin. Am fwy o wybodaeth ewch i’n tudalen sy’n delio gyda theimladau o fod wedi gwylltio.
  • Byddwch yn ofalus gydag iselder. Mae’n rhywbeth sy’n gallu sleifio i fyny arnoch, felly gwnewch yn siŵr eich bod yn ymwybodol o’r arwyddion sy’n awgrymu iselder.
  • Peidiwch â bod ofn gofyn am help proffesiynol os credwch eich bod ei angen.

Nid yw ysgaru neu wahanu yn broses hawdd. Nid cwestiwn o benderfynu peidio byw gyda’ch gilydd yn unig ydyw. Mae angen llawer o egni ac ymdrech i ddatglymu dau fywyd sydd efallai dal ynghlwm drwy ffrindiau a theulu. Mae angen i’r ddau ohonoch weld eich hunain fel pobl ar wahân eto. Neu o leiaf fel unigolyn sydd bellach ddim mewn perthynas emosiynol gyda’r person arall.

Mae tri phrif gam y bydd rhan fwyaf o bobl yn eu cymryd cyn iddynt fod yn barod i symud ymlaen:

• gwahanu’n gorfforol
• gwahanu’n emosiynol
• gwahanu’n seicolegol

Gwahanu’n gorfforol

Yn bennaf, os oeddech gyda’ch gilydd am amser hir neu wedi treulio llawer o amser gyda’ch gilydd, gallwch hyn bod yn boenus iawn. Gwahanu’n gorfforol dim ond y dechrau o’r broses. Gall y cam yma cymryd amser hir i rai pobl, weithiau dros ddwy flynedd.
Cofiwch bydd rhaid i blant ymdopi gyda’r symudiad corfforol yma hefyd. Byddant angen help a chymorth o’r ddau ohonoch i ymdopi gyda’r newid yn y perthynas yma.

Gwahanu’n emosiynol

Efallai byddwch yn teimlo eich bod yn llawn tristwch ac anobaith, neu bod rhywbeth wedi’ch taro. Gyda’r fath ruthr llethol o emosiynau, efallai bydd yn rhyfedd i chi allu parhau gyda thasgau bob dydd.
Byddwch yn darganfod bod sefyllfaoedd yn parhau i godi rhyngoch chi a’ch cynbartner yn ystod y diwrnodau cynnar yma. Os yw’r ddau ohonoch yn brwydro’n emosiynol, efallai bydd yn ymddangos fel atgasedd dwys at eich gilydd. Ond mewn gwirionedd efallai eich bod dal yn ddibynnol ar eich gilydd.

Gwahanu’n seicolegol

Y cam olaf i wahanu yw gwahanu seicolegol. Seicoleg yw’r ffordd rydych yn meddwl am eich hunan mewn perthynas â’r byd o’ch cwmpas. Pan fydd y lefel o wahanu yma yn digwydd, gallwch ddechrau meddwl am eich hun fel person unigol. Ar wahân i’ch cynbartner ac ar wahân i’ch perthynas teuluol blaenorol gyda hwy.

Gall peidio a mynd drwy’r camau yma arwain at y ddau ohonoch yn parhau i fod yn rhan o fywyd eich gilydd. Gall hyn wedyn gyfrannu tuag at straen a gwrthdaro parhaol, teimladau o iselder neu o fethu ymdopi.

Os ydych yn teimlo’n ‘sownd’ yn ystod un o’r camau yma, efallai

  • na allwch feddwl am y dyfodol
  • na allwch dderbyn bod trefniadau angen cael eu gwneud
  • yn gwrthdaro gyda’r rhiant arall ac yn methu gweithio gyda’ch gilydd

Efallai eich bod yn berson sy’n hoff o siarad am eich meddyliau a’ch teimladau, a gall hyn ei gwneud yn haws i ddarganfod lle rydych ar eich taith. Neu, efallai eich bod yn cadw eich teimladau i chi eich hun a heb rannu eich meddyliau gydag unrhyw un arall.

Pa bynnag ffordd fyddwch yn ei gymryd, ceisiwch gael help proffesiynol neu ofyn am gymorth gan ffrindiau neu deulu os ydych yn ei chael yn anodd i ymdopi.

Mae gennym nifer o dudalennau yn y Canllaw Iechyd sy’n darparu gwybodaeth ar ddelio gyda dicter neu iselder.

Ble gallaf fynd nesaf?